تحقیقات حسابداری و حسابرسی

تحقیقات حسابداری و حسابرسی

فساد نمادی از تقلب، هزینه‌ های نمایندگی و سیاست تقسیم سود

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
جعفر احمدپور 1
محمود لاری دشت بیاض 2
مهدی صالحی 3
1 گروه حسابداری، واحد قاینات، دانشگاه آزاد اسلامی، قاینات، ایران
2 دانشیار حسابداری، دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
3 استاد حسابداری، دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
10.22034/iaar.2024.211307
چکیده
تحقیق حاضر به بررسی نقش فساد بر سیاست تقسیم سود با رویکرد هزینه‌های نمایندگی می‌پردازد. بحث اصلی پژوهش حاضر، بررسی نقش فساد در رفتار مدیران از طریق هزینه‌های نمایندگی و سیاست تقسیم سود می‌باشد. یکی از محرک‌های کنترل مدیران توسط سهام‌داران که در مسئله فساد می‌توانند از آن استفاده کنند، تصمیمات پیرامون سیاست تقسیم سود هست. این پژوهش از نوع مطالعه توصیفی-همبستگی مبتنی بر تحلیل داده‌های ترکیبی است. جهت گردآوری مبانی نظری اطلاعات در خصوص تبیین ادبیات موضوع تحقیق از روش کتابخانه‌ای و مطالعات اسنادی استفاده‌شده است. جامعه آماری تحقیق شامل تمام شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران طی سال‌های 1390 تا 1400 می‌باشد و 141 شرکت پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار در طی دوره زمانی پژوهش به‌عنوان نمونه انتخاب‌شده‌اند. در مطالعه حاضر، آزمون فرضیه‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای آماری Stata12 و Eviews12 می‌باشد؛ همچنین برای آزمون فرضیه‌ها از رگرسیون لجستیک و رگرسیون چند متغیره استفاده شد. نتایج نشان داد که فساد با پرداخت سود تقسیمی و نسبت پرداخت سود سهام همبستگی مثبتی دارد. همچنین بین فساد و سیاست تقسیم سود در شرکت‌های با هزینه نمایندگی بیشتر، رابطه مثبت قوی‌تری هست. زمانی که فساد در شرکت افزایش یابد، مدیران به دنبال استفاده از منابع شرکت برای پرداخت‌های غیر مستند هستند. به‌طورکلی، وجود فساد در شرکت‌ها بر سیاست تقسیم سود اثرگذار است، همچنین در این شرکت‌ها هزینه نمایندگی نیز افزایش می‌یابد. هنگامی‌که مسئله فساد مطرح باشد، سهام‌داران ریسک مربوطه را شناسایی می‌کنند و مدیران را مجبور می‌کنند تا تقسیم سود بیشتری داشته باشند که به‌منظور کاهش مشکلات نمایندگی است.
کلیدواژه‌ها
فساد
هزینه‌های نمایندگی
سیاست تقسیم سود
پرداخت سود سهام
  1. اعتمادی، حسین؛ اسمعیلی کجانی، محمّد. (1395). "مروری جامع بر تئوری های سیاست تقسیم سود". مطالعات حسابداری و حسابرسی، انجمن حسابداری ایران، 5 (17)، 22-35.
  2. اعتمادی، حسین؛ اسمعیلی کجانی، محمّد. (1396). "رابطه سود تقسیمی با فرصت‌های رشد و هزینه نمایندگی". پژوهش‌های حسابداری مالی و حسابرسی، 9 (34)، 85-111.
  3. اسدالهی، سید یحیی؛ متین، سمیه؛ یوسفی نژاد، مرضیه. (1402). "تأثیر سیاست تقسیم سود سهام بر ثبات مالی بانک‌های ایران". پیشرفت‌های مالی و سرمایه‌گذاری. مقالات آماده انتشار، اصلاح‌شده برای چاپ انتشار آنلاین از تاریخ 18 خرداد 1402.
  4. بنی مهد، بهمن؛ عربی، مهدی؛ حسن‌پور، شیوا. (1395). پژوهش‌های تجربی و روش‌شناسی در حسابداری. تهران، انتشارات ترمه.
  5. جوادی نیا، امیر. (1399). "بررسی تأثیر توانایی مدیریت بر رابطه بین ارتباطات سیاسی و هزینه نمایندگی در شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران". چشم‌انداز حسابداری و مدیریت، 3 (21)، 144-163.
  6. خلیفه سلطانی، سیّداحمد؛ نایب محسنی، شیدا. (1397). "سیاست تقسیم سود در شرکت های مشکوک به تقلب". تحقیقات حسابداری و حسابرسی. انجمن حسابداری ایران، 10(37)، 41-56.
  7. رضایی، فرزین؛ گلباغی، کاظم. (1392). "رابطه بین ابعاد فرهنگی مدیران و سیاست تقسیم سود از منظر نمایندگی". مجله مدیریت فرهنگی، 7 (21)، 95-115.
  8. کامیابی، یحیی؛ نیکروان فرد، بیتا؛ سلمانی، رسول. (1393). "مطالعه رابطه بین نوسانات جریان نقدی و حساسیت جریان‌های نقدی ـ وجوه نقد با سیاست تقسیم سود در بورس اوراق بهادار تهران". بررسی‌های حسابداری و حسابرسی، 21 (2)، 211-228.
  9. کردی، عبدالرحیم؛ خداپرست مشهدی، مهدی. (1395). "تأثیر فساد بر سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی در کشورهای درحال‌توسعه". فصلنامـه اقتصاد مالی، 10(36)، 33-50.
  10. محمدی، محمد؛ طالاری، شهلا؛ تاج ملکی اسکویی، ملک؛ خسروی، زهرا. (1398). "ارزیابی رابطه هزینه نمایندگی و سیاست‌های تقسیم سود و کارایی سرمایه‌گذاری در شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادر تهران". چشم‌انداز حسابداری و مدیریت، 2 (16) (جلد 1)، 87-107.
  11. محمودی، کامران؛ نقدی، یزدان. (1396). "بررسی نقش فساد مالی بر رابطه بین نگهداشت وجه نقد و عملکرد شرکت". فصلنامه پژوهش‌های جدید در مدیریت و حسابداری، 4 (1)، 129-142.
  12. Acemoglu, D., S Johnson, J. A Robinson. (2001). "The colonial origins of comparative development: An empirical investigation". The American Economic Review, 91(5), 1369–1401.
  13. Ahlin, C., & J Pang. (2008). "Are financial development and corruption control substitutes in promoting growth?." Journal of Development Economics, 86(2), 414-
  14. Angelsen, A, M Brockhaus, M Kanninen, E Sills, W. D Sunderlin,
    S Wertz Kanounniko. (2009). "Realising REDD: National Strategy
    and Policy Options". CIFOR, Bogor, Indonesia.
  15. Bani Mahd, Bahman; Arabic, Mehdi & Hassanpour, Shiva. (2016). Experimental and methodological research in accounting. Tehran, Termeh Publications. (in Persian).
  16. Barros, V., Matos, P. V., & Sarmento, J. M. (2020). What firm's characteristics drive the dividend policy? A mixed-method study on the euronext stock Journal of Business Research, 115, 365–377.
  17. Black F. (1976). "The Dividend Puzzle". Journal of Portfolio Management,2, PP. 5-8.
  18. Brealey, R.A., Myers, S.C. and R. Alen. (2006). Principles of Corporate Finance. Irwin/McGraw-Hill, Boston, MA.
  19. Brunetti, A., G Kisunko, B Weder. (1998). "Credibility of rules and economic growth: Evidence from a worldwide survey of the private sector". The World Bank Economic Review, 12(3), 353–384.
  20. Cai, H., H. Fang, L. C Xu. (2004). "Eat, Drink, Firms and Government: An Investigation of Corruption from Entertainment Expenditures of Chinese Firms". Available at SSRN: https://ssrn.com/abstract=594961 or http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.594961.
  21. Etemadi, Hussein, & Ismaili Kajani, Mohammad. (2017). "The relationship between dividends and growth opportunities and agency costs. Financial Accounting and Auditing Research, 9 (34), 85-111. (in Persian).
  22. Esdalahi, Seyed Yahya; Mateen, Samia; Yousefinejad, Marzieh. (2023). The effect of dividend policy on the financial stability of Iranian banks. Financial developments and investment. Articles ready for publication, modified for print publication online from June 18, 2023. (in Persian).
  • Hussain A, Akbar M. (2022). Dividend policy and earnings management: Do agency problem and financing constraints matter. Borsa Istanbul Review. In Press, Corrected Proof.
  1. Herzfeld, T., & C Weiss. (2003). "Corruption and legal (in) effectiveness: An empirical investigation". European Journal of Political Economy, 19(3), 621-632.
  2. Jain, A. K. (2001). "Corruption: A review". Journal of Economic Surveys, 15(1), 71-
  3. Javadinia, Amir .(2020). "Investigating the effect of management ability on the relationship between political relations and agency costs in companies listed on the Tehran Stock Exchange". Accounting and Management Perspectives, 3 (21), 144-163. (in Persian).
  4. Jensen, M. C., & W. H Meckling. (1976). "Theory of the firm: Managerial behavior, agency costs and ownership structure". Journal of Financial Economics, 3(4), 305–360.
  5. Kamyabi, Yahya; Nikravan Fard, Bita & Salmani, Rasool. (2014). "Study of the relationship between cash flow fluctuations and cash flow sensitivity - cash and dividend policy in Tehran Stock Exchange". Accounting and Auditing Reviews, 21 (2), 211-228. (in Persian).
  6. Khalifeh Soltani, Seyed Ahmad; Nayeb Mohseni, Shida. (2018). "Dividend Policy at Firms Suspected of Accounting Fraud". Accounting and Auditing Studies. 10(37), 41-56. (in Persian).
  7. Kurdi, Abdul Rahim & Khodaparast Mashhadi, Mehdi. (2016). "The Impact of Corruption on Foreign Direct Investment in Developing Countries". Financial Economics Quarterly, 10 (36), 33-50. (in Persian).
  8. Lambsdorff, J. G., & P Cornelius. (2000). "Corruption, foreign investment and growth". The Africa competitiveness report, 70–78.
  9. Lintner J. )1956(. "Distribution of Incomes of Operations among Dividends, Retained Earnings, and Taxes". American Economic Review, 46, 97-113.
  10. Mahmoudi, Kamran & Naghdi, Yazdan. (2017). "Investigating the role of corruption on the relationship between cash holdings and company performance". Quarterly Journal of New Research in Management and Accounting, 4 (1), 129-142. (in Persian).
  11. Mauro, P. (1995). "Corruption and growth". The Quarterly Journal of Economics, 110(3), 681–712.
  12. Méndez, F., & F Sepúlveda. (2006). "Corruption, growth and political regimes: Cross country evidence". European Journal of Political Economy, 22(1), 82–98.
  13. Mohammadi, Mohammad; Talari, Shahla; Taj Maleki Oskoi, Malek; Khosravi, Zahra. (2014). "Assessing the relationship between agency costs and dividend policies and investment efficiency in companies listed on the Tehran Stock Exchange". Accounting and Management Perspectives, 2 (16) (Vol. 1), 87-107. (in Persian).
  14. Nguyen, T. T., & M. A Van Dijk. (2012). "Corruption, growth, and governance: Private vs. State-owned firms in Vietnam". Journal of Banking & Finance, 36(11), 2935–2948.
  15. Paldam, M. (2002). "The cross-country pattern of corruption: Economics, culture and the seesaw dynamics". European Journal of Political Economy, 18 (2), 215–240.
  16. Rezaei, Farzin & Golbaghi, Kazem (2013). "The Relationship between Cultural Dimensions of Managers and Profit Sharing Policy from the Perspective of Representation", Journal of Cultural Management, 7 (21), 95-115. (in Persian).
  17. Royaee, Ramadan Ali; Roodpashti guide, Fereydoun & Abdoli, Mohammad Reza. (2009). "Investigating the relationship between culture and agency theory based on profit management approach". Journal of Cultural Management, 3 (3), 1-19. (in Persian).
  18. Salah, O. B., & Jarboui, A. (2021). Dividend policy, earnings management and the moderating effect of corporate governance in the French context. Journal of Financial Economic Policy. 14(3). 356–380.
  19. Shao, L., C. C. Y Kwok. O Guedhami. (2013). "Dividend policy: Balancing shareholders’ and creditors’ interests". The Journal of Financial Research, 36(1), 43-
  20. Sharma, C., & A Mitra. (2015). "Corruption, governance and firm performance: Evidence from Indian enterprises". Journal of Policy Modeling, 37 (5), 835-
  21. Singh N, K Lai, M Vejvar, TCE Cheng. (2019). "Data-driven auditing: A predictive modeling approach to fraud detection and classification". J Corp Acct Fin, 30. 64–82.
  22. Svensson, J. (2003). "Who must pay bribes and how much? Evidence from a cross-section of firms". The Quarterly Journal of Economics, 118.
  23. Thakur, B. P. S., & M Kannadhasan. (2019). "Corruption and cash holdings: Evidence from emerging market economies". Emerging Markets Review, 38, 1–17.
  24. Treisman, D. (2000). "The causes of corruption: A cross-national study". Journal of Public Economics, 76(3), 399–457.
  25. Trung Tran, Q. (2020). "Corruption, agency costs and dividend policy: International evidence". The Quarterly Review of Economics and Finance, https://doi.org/10.1016/j.qref.2019.09.010.
  26. Wang, Y., & J You. (2012). "Corruption and firm growth: Evidence from China". China Economic Review, 23(2), 415–433.
  27. Wei, S.J., & D Kaufmann. (1999). "Does grease money speed up the wheels of commerce?". The World Bank.
  28. Wooldridge, J. M. (2001). "Asymptotic Properties of Weighted M-Estimators for Standard Stratified Samples". Econometric Theory,17, 451–470.
  29. Xu, G., D Zhang. G Yano. (2017). "Can corruption really function as “protection money” and “grease money”?." Evidence from Chinese firms. Economic Systems, 41(4), 622–638.
  • Zakharov, N. (2018). "Does corruption hinder investment? Evidence from Russian regions. European". Journal of Political Economy, 2018.06.005.
تحقیقات حسابداری و حسابرسی
دوره 16، شماره 63
پاییز 1403
صفحه 85-108