تحقیقات حسابداری و حسابرسی

تحقیقات حسابداری و حسابرسی

اثر کارایی اطلاعاتی قیمت سهام با رویکرد های مختلف بر انتخاب نامطلوب سهام و خطر اخلاقی مدیران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه حسابداری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران
2 دانشیار ، گروه حسابداری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران
3 استادیار ، گروه حسابداری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران
10.22034/iaar.2025.230715
چکیده
آگاهی از کارایی اطلاعاتی قیمت سهام و پیامدهای آن در بازارهای مالی، برای سرمایه‌گذاران، تدوین‌کنندگان مقررات و سیاست‌گذاران اهمیت زیادی دارد. در همین راستا، مطالعه حاضر با هدف تعیین اثر کارایی اطلاعاتی قیمت سهام با رویکردهای مختلف بر انتخاب نامطلوب سهام و خطر اخلاقی مدیران در بورس اوراق بهادار تهران بین سال‌های 1390 - 1401 انجام گرفته است. کارایی اطلاعاتی قیمت سهام با استفاده از سه رویکرد شامل؛ رویکرد اندازه‌گیری تعدیل قیمت سهام در رسیدن به ارزش ذاتی، رویکرد اندازه‌گیری سرعت تعدیل قیمت سهام در واکنش به اطلاعات بازار و رویکرد سرعت تعدیل قیمت به اطلاعات خاص شرکت مورد سنجش قرار گرفت. انتخاب نامطلوب سهام بر مبنای مدل ونکاتش و چیانگ (1986) و خطر اخلاقی بر اساس مدل عبدی گلزار و همکاران (1400) اندازه‌گیری شد. تحلیل فرضیه‌های پژوهش با استفاده از اطلاعات 130 شرکت و با بکارگیری تحلیل رگرسیون حداقل مربعات و نرم‌افزار Stata  نسخه 17 مورد سنجش قرار گرفت. نتایج پژوهش نشان داد کارایی قیمت سهام بر پایه رویکردهای سرعت تعدیل قیمت سهام به ارزش ذاتی اوراق بهادار و سرعت تعدیل قیمت سهام به اطلاعات خاص شرکت بر انتخاب نامطلوب سهام و خطر اخلاقی مدیران تأثیر منفی دارد، در حالی که در رویکرد سرعت تعدیل قیمت سهام به اطلاعات عمومی بازار ارتباط معناداری مشاهده نگردید. به‌طور خلاصه می‌توان نتیجه گرفت که هر میزان، قیمت سهام شرکت‌ها به ارزش ذاتی نزدیک‌تر باشد و اطلاعات خاص شرکت به‌طور کامل در قیمت سهام منعکس شده باشد، انتخاب نامطلوب سهام و خطر اخلاقی مدیران به کمترین میزان خود خواهد رسید و این امر به تخصیص بهینه منابع در اقتصاد کمک می‌کند. نتایج این پژوهش می‌تواند منجر به کاهش تضاد نمایندگی شده و ذینفعان را در تصمیم‌گیری بهینه یاری رساند.
کلیدواژه‌ها

  1. افلاطونی، عباس. (1399). “نقش انضباطی بدهی‌ها، عدم تقارن اطلاعاتی و ارزش شرکت: رویکرد گشتاورهای تعمیم‌یافته دومرحله‌ای”. فصلنامه مدیریت دارایی و تأمین مالی، 8 (1)، ، 105-122.
  2. خداداده‌ی شاملو، ناصر، بادآور نهندی. (1396). “تأثیر تخصص حسابرس در صنعت و دوره تصدی حسابرس بر قابلیت مقایسه صورت‌های مالی با تأکید بر چرخه عمر شرکت”. فصلنامه پژوهش‌های حسابداری مالی، 9 (2)، ، 105-127.
  3. خدارحمی، بهروز، فروغ نژاد، حیدر، شریفی، محمدجواد، طالبی، علیرضا. (1395). “تأثیر عدم تقارن اطلاعاتی بر ریسک سقوط آتی قیمت سهام شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران”. فصلنامه مدیریت دارایی و تأمین مالی، 4 (3)، تهران، 39-58.
  4. صالحی، اله کرم. (1400). “تأثیر قدرت حاکمیت شرکتی بر نقد شوندگی بازار سهام: با تأکید بر معیارهای آمیهود، حجم معامله و شکاف قیمتی”. فصلنامه دانش سرمایه‌گذاری، 10 (37)، ، 37-55.
  5. عبدی گلزار، بهمن، بادآور نهندی، یونس، زینالی، مهدی. (1400). “ارائه مدلی برای سنجش خطر اخلاقی مدیران بر مبنای داده‌های مالی در شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران”. فصلنامه پژوهش‌های تجربی حسابداری، 34، تهران، 181-200.
  6. فتحی، سعید، بختیاری، بردیا، مؤذنی، حمیدرضا. (1394). “تأثیر عدم تقارن اطلاعاتی بر کیفیت بازار سهام شرکت‌ها”. فصلنامه چشم‌انداز مدیریت مالی، 5 (12)، ، 41-63.
  7. فرقانی، فرهاد، بادآور نهندی، یونس. (1402). “ارائه الگویی برای اندازه‌گیری شفافیت محیط اطلاعاتی در بازار سهام با استفاده از خصوصیات کیفی اطلاعات مالی”. فصلنامه تحقیقات حسابداری و حسابرسی، انجمن حسابداری ایران، 57، ، 69-88.
  8. مختاری، ویدا. (1400). “مطالعه تأثیر عدم تقارن اطلاعاتی بر رابطه بین همزمانی قیمت و نقدشوندگی سهام”. نشریه چشم‌انداز حسابداری و مدیریت، 4 (39)، ، 133-145.
  9. نیک‌بخت، محمدرضا، ویسی حصار، ثریا، فاطری، علی. (1400). “بررسی رابطه بین توانایی مدیرعامل و عدم شفافیت اطلاعاتی شرکت”. فصلنامه تحقیقات حسابداری و حسابرسی، انجمن حسابداری ایران، 13 (51)، ، 39-58.
  10. وطن‌پرست، محمدرضا، قائمی، محمدحسین. (1384). “بررسی نقش اطلاعات حسابداری در کاهش عدم تقارن اطلاعاتی در بورس اوراق بهادار ایران”. فصلنامه بررسی‌های حسابداری و حسابرسی، 12 (41)، تهران، 85-103.
  11. Auronen, L. (2003). “Asymmetric Information: Theory and Applications Helsinki University of Technology”. Seminar in Strategy and International Business، Tu-91-167، ، .
  12. Copeland, T. (1976). “A model of asset trading under the assumption of sequential information arrival”. Journal of Finance، 31 (4)، ، 1149–1168.
  13. Chen, J., Hong, H., Stein, J. (2001). “Forecasting Crashes: Trading Volume, Past Returns, and Conditional Skewness in Stock Prices”. Journal of Financial Economics، 61، ، 345-381.
  14. Davis, M. (2006). Louis Bachelier’s theory of speculation (trans. Mark Davis & Alison Etheridge)، ، Princeton; Oxford، Princeton University Press.
  15. Fama, E. F. (1965). “The behavior of stock-market prices”. Journal of Business، 38 (1)، ، 34–105.
  16. Holmstrom, B. (1979). “Moral Hazard and Observability”. The Bell Journal of Economics، 10 (1)، ، 74-91.
  17. Hirshleifer, D. (2001). “Investor Psychology and Asset Pricing”. Journal of Finance، 56 (4)، ، 1533-1597.
  18. Hutton, A.P., Marcus, A.J., Tehranian, H. (2009). “Opaque Financial Reports, R2, and Crash Risk”. Journal of Financial Economics، 94، ، 67-86.
  19. Keming Li. (2020). “Does Information Asymmetry Impede Market Efficiency? Evidence from Analyst Coverage”. Journal of Banking & Finance، 118، ، 105856.
  20. Lin, Y., You, S., Huang, M. (2012). “Information Asymmetry and Liquidity Risk”. International Review of Business Research، 8 (1)، ، 112-131.
  21. Malkiel, B. G. (1999). A random walk down Wall Street: including a life-cycle guide to personal investing، ، New Jersey، Princeton University Press.
  22. Ozkan A., Ozkan N. (2004). “Corporate cash holdings: An empirical investigation of UK companies”. Journal of Banking Finance، 28، ، 2103–2134.
  23. Paulo Pereira da Silva. (2022). “Market Efficiency and the capacity of Stoock Prices to track a firms future profitability”. Borsa Istanbul Review، 22 (3)، ، 452-464.
  24. Venkatesh, P. C., Chiang, R. (1986). “Information Asymmetry and the Dealer’s Bid-Ask Spread: A Case Study of Earnings and Dividend Announcements”. The Journal of Finance، 41 (5)، ، 1089-1102.