تحقیقات حسابداری و حسابرسی

تحقیقات حسابداری و حسابرسی

نقش فرصت­ های سرمایه گذاری و حاکمیت شرکتی بر ارتباط بین سیاست­ های تقسیم سود در پیش‌بینی سودآوری، بازده­ی و تغییرات درآمد شرکت­ ها

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
گروه حسابداری، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران
10.22034/iaar.2026.244177
چکیده
هدف: از میان اطلاعات ارائه شده توسط واحدهای تجاری، اطلاعات سود به عنوان مجرای مهم ارتباطی بین سرمایه گذاران و مدیران؛ از جایگاه ویژه ای برخوردار است. از این رو هدف این مقاله بررسی نقش فرصت­های سرمایه گذاری و حاکمیت شرکتی بر ارتباط بین سیاستهای تقسیم سود در پیش‌بینی سودآوری ، بازدهی و تغییرات درآمد شرکت­ها است.
روش: جامعة آماری پژوهش حاضر شرکت­های پذیرفته­شـده در بورس اوراق بهادار تهران، در بین سال­های 1394 الی 1401 می باشد که با روش حذف سیستماتیک تعداد 105 شرکت به عنوان نمونه انتخاب شدند. برای آماده­سازی داده­هـا و تخمـین مـدل­هـا و برای آزمون فرضیه­های پژوهش، از الگوی داده­های ترکیبی استفاده شده است.
یافته‌ها: نتایج نشان داد فرصت­های سرمایه­گذاری تاثیر مثبتی بر توانایی تقسیم سود در پیش­بینی سودآوری آتی دارد. همچنین نتایج نشان داد که فرصت­های سرمایه­گذاری تاثیر مثبتی بر توانایی تغییرات تقسیم سود در پیش­بینی بازده آتی دارد. ولی فرصت­های سرمایه­گذاری تاثیر معناداری بر توانایی تغییرات تقسیم سود در پیش­بینی درآمدهای آتی ندارد. همچنین نتایج نشان داد حاکمیت شرکتی بر تاثیر فرصت­های سرمایه­گذاری بر توانایی تغییرات تقسیم سود در پیش­بینی سودآوری آتی اثر مثبتی دارد.
نتیجه‌گیری: در صورت استقرار سیستم حاکمیت شرکتی مطلوب در شرکت عدم تقارن اطلاعاتی و تضاد منافع ایجاد شده بین مدیران و سهامداران کاهش یافته و منجر به تخصیص مناسب منابع شرکت­ها در بین دارائی­های به صورت مجموعه سرمایه­گذاری کارآ شده و یا به صورت تقسیم سود بین سهامداران می­شود از این طریق بازده و سودآوری مورد انتظار ذینفعان نیز برآورده خواهد شد.
کلیدواژه‌ها

1.       آقابالایی بختیار، حنانه، صراف، فاطمه، فرج‌زاده‌دهکردی، حسن. (1397). “رابطه بین فرصت سرمایه‌گذاری شرکت‌ها و تأخیر در ارائه گزارش حسابرسی”. مجله بررسی‌های حسابداری، 5 (19)، 1-20.
2.       حسینی، سیده مریم، گرجی‌زاده، داود، خان محمدی، محمدحامد. (1399). “ساختار مالکیت و سیاست‌های تقسیم سود بر سودآوری و ریسک”. رویکردهای پژوهشی نوین در مدیریت و حسابداری، 40 (1)، 100-115.
3.       خوشکار، فرزین، نیکویی، مرضیه. (1396). “تاثیر مکانیزم‌های حاکمیت شرکتی بر رابطه بین فرصت‌های سرمایه‌گذاری و رویه‌های تقسیم سود”. مطالعات اقتصاد، مدیریت مالی و حسابداری، 3 (4)، 87-107.
4.       خیرجو، الهه، زحمتکش، زینب، شهرستانی، سهیلا. (1402). “بررسی تاثیر حاکمیت شرکتی بر سودآوری و کارآیی عملیاتی شرکت‌ها”. مدیریت و حسابداری در هزاره سوم، 27، 11-88.
5.       رضایی، فرزین، صادق‌نژاد هزاوه، سامانه. (1397). “بررسی نقش کیفیت گزارشگری مالی در کاهش تضاد بین تصمیمات سرمایه‌گذاری و سیاست تقسیم سود”. نشریه تحقیقات حسابداری و حسابرسی، انجمن حسابداری ایران، 10 (37)، 21-40.
6.       رنگزن مقدم، رقیه، لشگری، زهرا. (1397). “تأثیر سیاست‌های تقسیم سود سهام بر تصمیمات سرمایه‌گذاری با تأکید بر کیفیت گزارشگری مالی”. پژوهش‌های حسابداری مالی و حسابرسی، 10 (40)، 21-46.
7.       سیرانی، محمد، قاسم‌نژاد، فاطمه. (1401). “بررسی تاثیر مولفه‌های حاکمیت شرکتی بر سودآوری شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران”. تحقیقات حسابداری و حاکمیت شرکتی، 1 (1)، 43-62.
8.       عزیزی، فرهاد، قدرتی زوارم، عباس، محمددوست، اعظم، شاهمرادی، مهدی. (1401). “بررسی ارتباط بین رقابت در بازار محصولات و سود تقسیمی با نقش تعدیلی حاکمیت شرکتی”. نشریه علمی رویکردهای پژوهشی نوین مدیریت و حسابداری، 6 (20)، 2532-2550.
9.       قدرتی زوارم، عباس، عزیزی، فرهاد، باقری ایرج، الهام، نصیری، داریوش. (1401). “بررسی رابطه بین تغییرات سود تقسیمی و سود هر سهم بر تغییرات سود آتی”. فصلنامه چشم انداز حسابداری و مدیریت، 5 (63)، 27-37.
10.   کربلایی میرزایی، مریم، شاه ویسی، فرهاد، ایوانی، فرزاد. (1395). “مطالعه اثر رشد شرکت بر ارتباط بین اقلام تعهدی اختیاری با بازده سهام”. مطالعات تجربی حسابداری مالی، 13 (52)، 75-110.
11.   مرادزاده فرد، مهدی، عدل‌زاده، مرتضی، فرج‌زاده، مریم، عظیمی، صدیقه. (1392). “عدم اطمینان اطلاعاتی، عدم تقارن اطلاعاتی و فرصت‌های رشد”. فصلنامه مطالعات تجربی حسابداری مالی، 11 (39)، 125-145.
12.   گلیجانی، مهرداد، شهبازی، فرشته. (1402). “متغیرهای بنیادی حسابداری و بازده سهام”. نشریه علمی رویکردهای پژوهشی نوین مدیریت و حسابداری، 7 (25)، 1860-1874.
13.   یحیی‌زاده فر، محمود، عمادی، سید مهدی. (1390). “رابطه میان جریان نقدی آزاد، وضعیت سودآوری و میزان سود تقسیمی شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران”. فصلنامه بورس اوراق بهادار، 14، 187-201.
14.   Adaoglu, C. (2000). “Instability in the dividend policy of the Istanbul Stock Exchange _ ISE/ corporations: evidence from an emerging market”. Emerging Markets Review, 1, 252-270.
15.   Alza, R. Z., Utama, A. A. G. S. (2018). “Pengaruh kebijakan pendanaan, kebijakan investasi, dan kebijakan dividen terhadap nilai perusahaan dengan resiko bisnis sebagai variabel pemoderasi”. Jurnal Riset Akuntansi dan Bisnis Airlangga, 3 (1), 396-415.
16.   Brav, A., Graham, J. R., Harvey, C. R., Michaely, R. (2005). “Payout Policy in the 21st Century”. Journal of Financial Economics, 77 (3), 483-527.
17.   Das, S., Dhole, S. (2024). “Dividend cuts and a firm’s investment opportunity set”. J Bus Fin Acc, 1-36.
18.   DeAngelo, H., DeAngelo, L., Stulz, R. M. (2006). “Dividend policy and the earned/contributed capital mix: A test of the life-cycle theory”. Journal of Financial Economics, 81 (2), 227-254.
19.   Esqueda, Omar A. (2015). “Signaling, corporate governance, and the equilibrium dividend policy”. The Quarterly Review of Economics and Finance, 3, 1-14.
20.   Hartono, W., Kazia, L., Kartikasari, G. (2023). “The Impact of Corporate Governance on Dividend Pay-out Ratio Policy During the Covid-19 Era: The study case in the Basic Material Industry in Indonesia”. IJAFAP, 6 (2), 67-82.
21.   Jensen, M. (1986). “Agency Costs of Free Cash Flow, Corporate Finance, and Takeovers”. The American Economic Review, 76 (2), 323-329.
22.   Ifadah, A. Z., Witiastuti, R. S. (2021). “Investment Opportunity Set and Dividend Policy: An Evidence in Indonesia Manufacturing Sector”. Management Analysis Journal, 10 (2), 212-222.
23.   Jensen, M. (1986). “Agency Costs of Free Cash Flow, Corporate Finance, and Takeovers”. The American Economic Review, 76 (2), 323-329.
24.   Miller, M. H., Rock, K. (1985). “Dividend policy under asymmetric information”. Journal of Finance, 40 (4), 1031-1051.
25.   Kaplan, Zachary, Pérez-Cavazos, Gerardo. (2022). “Investment as the Opportunity Cost of Dividend Signaling”. The Accounting Review, 97 (3), 279-308.
26.   Kim, R. (2021). “Dividend reputation, dividend yield and stock returns in Korea”. Journal of Derivatives and Quantitative Studies, 29 (1), 73-99.
Silva, L., Goergen, M., Renneboog, L. (2004). Dividend Policy and